De Tweede Wereldoorlog (boeken voor 10+)

geplaatst in: overzicht | 0


Begin mei is weer de jaarlijkse dodenherdenking. Dan denken we aan alle mensen die gedood zijn tijdens oorlogen, maar vooral tijdens de Tweede Wereldoorlog (WO II). Deze oorlog was van 1940 tot 1945. Er zijn toen over de hele wereld meer dan 50 miljoen mensen, waaronder veel Joodse mensen, doodgegaan. Hieronder staan boeken die over deze oorlog gaan. Laat het me weten als er boeken ontbreken in dit overzicht.

 

Anne Frank: haar leven in brieven
Anne Frank Stichting 2006, 52 bladzijden, 10+
Authentieke zwart-witfoto’s en brieven vertellen over het leven van Anne Frank in Nederland, voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog. Daarnaast wordt via tekst en kleurenfoto’s een indruk gegeven van vijf jonge mensen uit deze tijd die hun vertrouwde omgeving hebben moeten verlaten om elders opnieuw te beginnen. Twee van hen zijn vluchtelingen, de anderen zijn met hun ouders verhuisd om andere redenen. De parallel die getrokken wordt tussen Anne Frank en de hedendaagse jongeren, maakt dat de lezer zich beter in Annes situatie kan verplaatsen en maakt bewust dat er in de huidige tijd nog steeds mensen zijn voor wie geen plaats is.

Gila Almagor – Kinderen van Udim
Lemniscaat, 1997, 150 bladzijden, vertaald door P. de Bakker, 10+
Na de Tweede Wereldoorlog probeert een groep joodse kinderen uit alle delen van Europa een nieuw leven op te bouwen in een jeugddorp in Israël.

Peter van Beek – De ongewone tasjesdief
Maretak, 1999, 92 bladzijden, illustraties van Roelof van der Schans, 10+
Madita ziet dat op klaarlichte dag een oude man van zijn tas wordt beroofd. Ze weet van deze brutale overval een foto te maken. Samen met haar vriend Tobias brengt ze de foto naar de politie. Het blijkt dat de roof niet om geld ging, maar om een manuscript. Daarin staat alles geschreven over een moord, die in 1942 gepleegd werd. Het slachtoffer was een gewonde Knil-militair, de dader een Nederlandse officier!

Carli Biessels – Juwelen van stras
Lannoo, 2009, 92 bladzijden, illustraties van Martijn van der Linden, 10+
Elske woonde een tijdje in het grote huis van tante Gé. Waar haar ouders en haar broers zijn, weet ze niet. Dat is beter zo, want Elske woont daar niet zomaar: het is oorlog, en joodse mensen moeten zich schuilhouden voor de Duitsers. Ook kinderen!

André Boesberg – Koka en de doodsviool van Bidshika
De Fontein, 1998, 191 bladzijden, illustraties van Yvonne Jagtenberg, 10+
Als bij een overval alle zigeuners naar een concentratiekamp worden gevoerd, weten alleen Koka en zijn zusje Marlize te ontsnappen. Uiteindelijk belanden zij in de kinderbarak van Kamp Buchenwald. Na de bevrijding volgt een zoektocht naar hun ouders, die ze uiteindelijk terugvinden.

Louise Borden – De kleine scheepjes
Bakermat, 2000, 32 bladzijden, illustraties van Michael Foreman, vertaald door Maarten le Roy & Irène Koenders, 10+
Eind mei 1940 worden zo veel mogelijk (vissers)schepen ingezet om gestrande Engelse en Franse soldaten vanaf Duinkerken te verschepen naar Engeland. Een jong meisje, dat vermomd als jongen meevaart op de boot van haar vader, doet verslag van de gebeurtenissen, die ook op de paginagrote aquarellen in zachte tinten zijn te volgen.

Tamara Bos – Bang voor de buurvrouw
Zwijsen, 2009, 50 bladzijden, 10+
Er komen nieuwe buren in het huis naast Lot. Lot hoopt op een buurmeisje om mee te spelen. Maar er komt alleen een buurvrouw wonen. Met een stom hondje. Lot krijgt steeds een raar gevoel als ze de buurvrouw ziet. Zou het een heks zijn? Of is er iets anders aan de hand?

Kitty Coster – Rachel, een meisje zoals jij!
Kruseman, 1982, 99 bladzijden, 10+
Maartje beschrijft wat haar joodse vriendinnetje Rachel voor haar in de Tweede Wereldoorlog betekend heeft, maar ook wat Rachel te verduren heeft gehad.

Stasia Cramer – Honger!
Zwijsen, 2004, 48 bladzijden, illustraties van Yolanda Eveleens, 10+
In het laatste oorlogsjaar hadden de mensen in het westen van Nederland bijna allemaal honger. Men noemde het later de Hongerwinter, die winter van 1944-1945. Joop woont in Den Haag en gaat met zijn vader vaak op strooptocht langs de boeren. Ze ruilen kleren voor eten. Zijn leven verandert als Den Haag getroffen wordt door een bombardement. Niets zal meer zijn zoals vroeger.

Arend van Dam – Werken voor de vijand
Leopold, 2009, 144 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Jori wil graag weten wat zijn opa in de oorlog deed. Maar wat moet hij met het antwoord van opa? Die stuurt hem een bouwdoos van een vrachtwagen. Opa blijkt als dwangarbeider in opdracht van de Duitsers gewerkt te hebben. Met foto’s van opa Albert uit de oorlogstijd.

Jaak Dreesen – Een warm hemd voor de winter
De Eenhoorn, 2007, 128 bladzijden, illustraties van Seppe Van den Berghe, 10+
Twan groeit op tijdens de Tweede Wereldoorlog, ergens in een dorp in België. Hij tekent veel en graag. In zijn tekeningen verwerkt hij, wat hij meemaakt.

Beene Dubbelboer en Ian Serraillier, Barbara Gehrts – Oorlogskinderen: trilogie
De Eekhoorn, 2005, 504 bladzijden, 10+
Ter gelegenheid van de zestigste herdenking van het einde van de Tweede Wereldoorlog in 2005 bracht de uitgever drie verhalen in herdruk uit, verzameld in een kloeke band. “Joël en de veenheks” van Beene Dubbelboer (Westfriesland, 1976) vertelt over de belevenissen van een 12-jarige Joodse jongen die van het ene onderduikadres naar het andere moet vluchten. In “Het zilveren zwaard” van Ian Serraillier (Westfriesland, 1982; eerder vertaald in 1957) wordt verteld hoe Ruth, kort na de oorlog, op zoek gaat naar haar ouders, die in Zwitserland zouden verblijven. Haar verhaal toont op indrukwekkende wijze de waanzin van de oorlog aan. “Geen woord meer” van Barbara Gehrts (Westfriesland, 1977) geeft het waargebeurde verhaal van de Duitse Hanna, die tijdens de luchtaanvallen op Berlijn met haar opa in een kelder schuilt.

Bibi Dumon Tak – Soldaat Wojtek
Querido, 2008, 143 bladzijden, illustraties van Philip Hopman, 10+
Vijf Poolse soldaten zijn op weg naar Palestina. Ze vinden onderweg een beertje. Zo komt het dat de beer opgroeit tussen de soldaten… en bier drinkt en sigaretten rookt!

Robert Elmer – In gevaar
Callenbach, 2004, 147 bladzijden, vertaald door Rita Vliek, 10+
Dov Zalinski probeert na de Tweede Wereldoorlog in Jeruzalem zijn ouders te vinden. Maar hij kent er niemand, op de dochter van een Engelse officier na. Hoe moet hij aan eten en onderdak komen, en op welke manier kan hij informatie over zijn ouders krijgen? Een tot christen bekeerde, pacifistische Arabier, probeert hem te helpen, maar wordt zelf bedreigd.

Theo Engelen – Oorlog in de klas (Vergeten oorlog)
Leopold, 2010, 124 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Lex is op Roos, zijn Joodse klasgenootje. Zijn vader is lid van de NSB: Lex eist van hem dat hij Roos met rust laat. Maar zij moet toch naar kamp Vught, zijn vader houdt de SS’ers niet tegen. Lex is woedend en wanhopig. Hoe moet hij Roos helpen, als hij niet eens zijn eigen vader kan vertrouwen?

J.J. Frinsel – Fluiten naar Sallie
Den Hertog 1995, 110 bladzijden, illustraties van Jaap Kramer, 10+
Sallie, het Joodse vriendje van Freek, wordt in de oorlog wegggevoerd. Zal Freek hem ooit weer terugzien?

Peter van Gestel – Winterijs
De Fontein, 2001, 256 bladzijden, 10+
Het is 1947: Thomas zwerft vaak in zijn eentje door de stad. Zijn moeder is gestorven en aan zijn dromerige vader heeft hij niet zoveel. Als Thomas via zijn vriend Zwaan diens nichtje ontmoet, is hij meteen stapelverliefd op haar. Dan gaat hij een tijdje bij Zwaan en zijn familie wonen en leert hoe het is als je slachtoffer bent van de oorlog. In het verhaal verwerkte de schrijver zijn eigen jeugdherinneringen.

Vivian den Hollander – Alleen Beer mocht mee
Van Holkema & Warendorf, 1992, 159 bladzijden, 10+
Trudi en haar familie wonen tijdens de Tweede Wereldoorlog in Indië. Ze komen in een van de beruchte Jappenkampen terecht. Ze mag alleen haar beer meenemen. Op ware feiten gebaseerd verhaal.

Sunny J. Jansen – In verzet: Hannie Schaft strijdt tegen de Duitse bezetter
Niño, 2009, 71 bladzijden, illustraties van Danker Jan Oreel, 10+
Hannie Schaft is 19 jaar als de oorlog uitbreekt. Ze studeert dan rechten aan de universiteit. Hannie – ze heet eigenlijk Jo – raakt betrokken bij een groep mensen die zich verzetten tegen de Duitse bezetters. Ze helpt joodse mensen zoveel ze kan. Maar op een dag gaat het mis! Hannie heeft echt geleefd. De schrijfster sprak voor dit verhaal met mensen die de Tweede Wereldoorlog zelf hebben meegemaakt.

Harm de Jonge – Jesse, ‘ballewal-tsji’
Van Goor, 1998, 108 bladzijden, illustraties van Harm de Jonge, 10+
Tijdens de Tweede Wereldoorlog ontmoet Rogger Jesse die in een gat in de grond leeft. Ze worden goede vrienden, maar wanneer Jesse vertrekt, blijven er veel vragen over.

G.J. Kraa – Mooier dan vrede
Callenbach, 2000, 141 bladzijden, illustraties van Bas Mazur, 10+
De belevenissen van een 12-jarige jongen tijdens de Tweede Wereldoorlog in een Twents dorp.

Michail Krausnick – Het verhaal van Else
Callenbach, 2008, 67 bladzijden, illustraties van Lukas Ruegenberg, vertaald door Leni Hof-Hoogland, 10+
Else is acht jaar als ze door de nazi’s naar een concentratiekamp gestuurd wordt. Dagenlang zit ze in een trein zonder ramen, zonder eten, en met niemand die ze kent. Haar vader doet er alles aan om haar terug te halen. Het verhaal van Else is echt gebeurd. Pas toen Else zelf oud was, durfde ze te vertellen over wat haar gebeurd was in de Tweede Wereldoorlog.

Martine Letterie – Scherven in de nacht
Leopold, 2006, 132 bladzijden, 10+
Twee Duitse vrienden vluchten in 1938, kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog, weg uit Duitsland. Ze komen in Westerbork, een vluchtelingenkamp. Het boek bevat informatie over de periode 1930-1940.

Martine Letterie – Oorlog zonder vader
Leopold, 2008, 183 bladzijden, 10+
In de oorlog wordt de vader van Frank opgepakt door de Duitsers. Hij moet naar een Duits kamp en de familie blijft ontredderd achter. Eerst komen er nog kaarten van Franks vader, maar dan wordt het stil. En de brief die moeder hem heeft gestuurd, komt terug.

Martine Letterie – Bommen op ons huis (Vergeten oorlog)
Leopold, 2009, 118 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Begin mei 1940 bombardeerden de Duitsers Rotterdam. Dat was het begin van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. Zeeland capituleerde niet. Dat is een vergeten stuk van de Tweede Wereldoorlog, net als het bombardement dat ná Rotterdam nog kwam: op Middelburg.

Truus Matti – Mister Orange
Leopold, 2011, 150 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Linus vindt het maar wat interessant dat zijn oudste broer Apke naar de oorlog in Europa gaat. Een echte held, net als Superman uit de stripverhalen die voor Linus in zijn fantasie echt bestaat. Superman zal Apke wel beschermen! Zo leeft Linus onbekommerd voort in zijn eigen wereld, totdat hij door het lezen van een brief van Apke aan hun ouders, die niet voor Linus bestemd was, hij met beide benen op de grond belandt en in één keer zijn fantasiewereld afzweert. Daartegenover staat zijn contact met ‘mister Orange’, een kunstschilder die zich pas in New York gevestigd heeft en juist gelooft in de kracht van de verbeelding die een nieuwe toekomst kan scheppen (Piet Mondriaan).

Michael Morpurgo – De man uit het niets
Ploegsma, 1999, 192 bladzijden, illustraties van René Pullens, vertaald door Tjalling Bos, 10+
De komst van haar tot dan toe onbekende grootvader Poppo zet het leven van de 12-jarige Cessie volledig op z’n kop. Door een ongelukkige val, waardoor hij een schedelbasisfractuur oploopt laat zijn slechte geheugen hem helemaal in de steek. Samen ondernemen Poppo en Cessie een zoektocht naar zijn verleden, die hen terugvoert naar Tweede Wereldoorlog.

Michael Morpurgo – De verboden vraag
Arena, 2008, 68 bladzijden, illustraties van Michael Froeman, vertaald door Jenny de Jonge, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Muziek maken voor de mensen die naar de gaskamers werden gebracht… dat moesten in de Tweede Wereldoorlog joodse musici doen. Paul Levi heeft dat meegemaakt. Hij vertelt daarover aan een journalist.

Linda Newbery – Het voorgevoel
Lemniscaat, 2005, 128 bladzijden, vertaald door Anneke Koning-Corveleijn, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Henry is pas naar het stille dorp Crickford Sint Thomas verhuisd. Met zijn nieuwe buurmeisje Grace kan hij het helemaal niet vinden. Met haar oudtante Dottie voelt hij een speciale band. Dat kan misschien de vreemde beelden verklaren, die hij in zijn hoofd heeft. Beelden van een piloot uit de Tweede Wereldoorlog.

Beatrijs Nolet – Anna’s oorlog
De Fontein, 2011, 192 bladzijden, 10+
Nooit krijgt Anna antwoord op haar vragen. Haar ouders denken zeker dat ze nog een klein kind is! Toch wil ze weten wat er vroeger, in de oorlog, gebeurd is. Dan vindt ze een boek van haar overgrootmoeder.

An van ‘t Oosten – De oorlog van Sophie
Davidsfonds, 2004, 146 bladzijden, 10+
Vanuit het gezichtspunt van aanvankelijk 5-jarige Sophie worden drie oorlogsjaren, waaronder de hongerwinter, in Den Haag beschreven. Sophie is een fantasievol, opgewekt en helder observerend meisje. Ze heeft een goede band met haar vader, op wie ze lijkt. Haar moeder kan weinig van haar dochtertje verdragen, zij kan beter overweg met Sophies broer Jan. Moeders onbegrip wordt schrijnender wanneer Sophies vader bij een razzia opgepakt wordt. Sophie blijft ondanks andere berichten geloven dat haar vader zal terugkeren

Kit Pearson – De hemel valt
Jenny de Jonge, 1991, 306 bladzijden, illustraties van Patsy Backx, vertaald door Nicolette Hoekmeijer, 10+
Of ze wil of niet, 10-jarige Norah wordt in 1941 met haar 5-jarige broertje op de boot naar Canada gezet. Ze wordt ondergebracht bij twee rijke dames en Norah gaat onmiddellijk de confrontatie met de oudste, heerszuchtige aan. Uit woede en heimwee trekt ze zich terug, ook van haar kleine broertje

Els Pelgrom – De kinderen van het achtste woud
Querido, 1977, 204 bladzijden, illustraties van Peter van Straaten, 10+
Noortje brengt een deel van de oorlog door op een boerderij. Daar valt altijd wel iets te beleven. Op een nacht moet de boerin naar het bos, waar Joodse mensen zich in een hol schuilhouden. Noortje gaat mee, want ze moet helpen bij de geboorte van een baby.

Hans Petermeijer – Big vermist
Zwijsen, 2003, 59 bladzijden, illustraties van Mark Janssen, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
De oorlog is een tijd vol geheimen: oom Hannes en tante Kaatje verbergen varkens in het bos en de blonde Saar, die tijdelijk op de boerderij komt wonen, is in werkelijkheid Sarah met zwart haar. Leentje leert al snel met al die leugens om bestwil leven en doet er zelfs aan mee door op haar beurt het kleinste biggetje voor haar oom te verstoppen om het te redden van de slacht.

Joyce Pool – Kamp in de jungle (Vergeten oorlog)
Leopold, 2010, 130 bladzijden, 10+
Dieter en zijn vader hebben al anderhalf jaar in een kamp op Java gezeten, onschuldig. Op een dag worden ze met vele andere gevangenen als vee op een boot geladen. De reis is vreselijk, maar de plaats van bestemming, een kamp in de jungle van Suriname, is nog erger. Gelukkig heeft Dieter zijn vriend Kuif en nog steeds wat papier en potloden om te kunnen tekenen.

Josephine Poole – Anne Frank
De Eekhoorn, 2005, 30 bladzijden, illustraties van Angela Barrett, vertaald door Els Musterd-de Haas, 10+
Anne Frank was een Joods meisje dat in de Tweede Wereldoorlog moest onderduiken. Ze schreef wat ze meemaakte in haar dagboek, dat ze Kitty noemde. In dit prentenboek wordt haar levensverhaal verteld. Hoe ze als kind vanuit Duitsland naar Nederland kwam, ondergedoken zat en hoe alle onderduikers werden verraden. Anne overleefde de oorlog niet.

Marcel Prins en Peter Henk Steenhuis – Ondergedoken als Anne Frank: verhalen van Joodse kinderen in de Tweede Wereldoorlog
Querido, 2011, 206 bladzijden, illustraties van Marcel van der Drift, 10+
Ken je Anne Frank? Ze zat in de Tweede Wereldoorlog ondergedoken in Het achterhuis in Amsterdam. Ze schreef daarover in haar dagboek, dat na de oorlog teruggevonden is. Maar Anne was natuurlijk niet de enige die zich moest schuilhouden voor de Duitse bezetter. Anders dan Anne hebben sommige kinderen de oorlog wel overleefd. In dit boek vind je 14 verhalen van andere onderduikers.

Piet Prins – Snuf de hond (serie)
De Vuurbaak, 1980 (16e druk), 198 bladzijden, illustraties van Jaap Kramer, 10+
De gebeurtenissen in deze spannende boeken spelen zich af in de jaren ’40-’45, tijdens de Duitse bezetting. Tom raakt betrokken bij de strijd tegen de Duitsers. Als Tom en zijn vrienden achter militaire geheimen van de Duitsers komen, begint het avontuur pas echt.

Robin Raven – De vloek van Pak
Van Goor, 2006, 10+
De opa van Tom heeft een groot geheim. Dat wordt duidelijk als Tom met een aantal klasgenoten een opdracht moeten maken voor school. De opa van Tom heeft net na WO II gevochten in Indonesië. De kinderen vinden op zolder een sprekende pop, Soedjorno. Hij wil dat de kinderen hem terugbrengen naar zijn eigenaar, van wie hij vijftig jaar geleden is weggerukt. Dan ontmoet het drietal ook nog de geheimzinnige Pak; het blijkt dat er een band tussen hem, opa en de pop bestaat.

J. van Reenen – De meester duikt onder
Kool, 1989, 127 bladzijden, illustraties van Jaap Kramer, 10+
Door het verhaal dat meester De Vreede tijdens de Tweede Wereldoorlog in zijn klas vertelt, komt hij in grote moeilijkheden.

Lydia Rood – Opgejaagd (Vergeten oorlog)
Leopold, 2009, 170 bladzijden, 10+
Dat de Duitsers in de oorlog het vooral op joodse mensen hadden gemunt, weet je misschien al. Maar wist je dat de nazi’s ook fel tegen Sinti waren? Sinti worden ook wel zigeuners genoemd. Maira komt uit een familie van Sinti. Op een dag wordt ze opgepakt en naar Westerbork gebracht. Van daaruit zal ze op de trein gezet worden en naar Auschwitz gaan. Maar Maira verstopt zich en ziet haar familie zonder haar vertrekken naar dit verschrikkelijke kamp. Alleen haar vader was ontsnapt. Naar hem gaat ze op zoek.

Anne Takens – Nooit meer bang
Maretak, 2003, 136 bladzijden, 10+
De schrijfster vertelt over haar jeugd vanaf 1946. Ze was toen 8 jaar en nog altijd bang, ook al was de Tweede Wereldoorlog afgelopen. Bijna iedereen is arm en veel mensen zijn ziek. Ook Annes vriendje, Theo. Hij moet naar een kindertehuis aan zee.

Annika Thor – Een eiland in de zee
Lemniscaat, 2000, 206 bladzijden, vertaald door Emmy Weehuizen-Deelder, 10+
Twee Joodse kinderen worden in 1939 vanuit het roerige Oostenrijk naar Zweden gestuurd. Hun ouders wachten op toestemming om naar Amerika te emigreren. Gaandeweg wordt duidelijk dat dat niet meer zal lukken. Steffi, de oudste van de twee zusjes beseft dit. Zij is ondergebracht bij een kinderloos echtpaar, van wie de man op zee zit. Haar pleegmoeder is streng en kil. Het gebrek aan liefde, de pesterijen op school, haar jaloersheid op haar zusje, die zich beter weet te handhaven, de angst om haar ouders: dit alles maakt Steffi´s eenzaamheid bijna ondraaglijk.

Ellen Tijsinger – Speurtocht naar het verleden
Van Goor, 1999, 125 bladzijden, 10+
In opdracht voor school duiken Vincent en Emma in de geschiedenis van een oude, al sinds de oorlog leegstaande boerderij. Via de laatste bewoner, inmiddels een oude man, en verschillende (wel erg toevallige) vondsten, komen ze stukje bij beetje te weten wat zich daar in oorlogstijd heeft afgespeeld.

Peter Vervloed – Gloeiende geheimen
Maretak, 2003, 103 bladzijden, illustraties van Roelof van der Schans, 10+
Geertjan is niet echt verdrietig na het overlijden van zijn opa omdat hij tijdens zijn leven nooit veel gesprekstof had met deze zwijgende, Indische man. Hij komt op het spoor van een kris die zijn opa bezat. Via die kris met zijn speciale eigenschappen komt Geertjan meer te weten over de tijd dat zijn opa tijdens de Tweede Wereldoorlog in een zogeheten ‘Jappenkamp´ gevangen zat.

Peter Vervloed – Pannetjes in de mist
Maretak, 2003, 88 bladzijden, illustraties van Roel Ottow, 10+
Iedere dag brengt Sander eten naar de oude mevrouw Belle. Hij heeft een goede band met haar. Wanneer hij voor school een project moet doen over de oorlog, gaat hij met haar daarover praten. Het blijkt dat ze heel veel heeft meegemaakt.

Hans Vervoort – Weg uit Indië: het grote avontuur van Hans en Sonja
Conserve, 2012, 216 bladzijden, illustraties van Peter van Dongen, 10+
Hans en zijn ouders wonen in Nederlands-Indië als in 1942 het land door de Japanners wordt bezet. Hans’ vader is net daarvoor vertrokken, om de invasie tegen te gaan. Vanaf die tijd horen Hans en zijn moeder niets meer van hem. Samen belanden ze in een kamp, waar ze onder meer Sonja en haar moeder Ali leren kennen. Als Hans’ moeder is overleden, ontfermt deze tante Aal zich over hem. Na de capitulatie van Japan is het voor Hollanders niet meer veilig in het land, en volgt een repatriëring naar Nederland. Ze worden ondergebracht in een villa in Hilversum, maar hebben het daar nog steeds redelijk slecht. En dan komt, geheel onverwacht, de vader van Hans terug.

Ida Vos – Wie niet weg is wordt gezien
Leopold, 1981, 142 bladzijden, 10+
Het Joodse meisje Rachel Hartog is acht jaar wanneer de oorlog begint. Alles wordt onbegrijpelijk anders. Van het verduisteren, het dragen van een Jodenster en het van school moeten in het begin tot aan het onderduiken en het verdwijnen van familie en vrienden later.

Ida Vos – Anna is er nog
Leopold, 1986, 135 bladzijden, illustraties van Fred de Hey, 10+
In de Tweede Wereldoorlog moet Anna zich verbergen voor de Duitsers. Maar als de oorlog voorbij is, is het voor haar heel moeilijk om weer vertrouwen te krijgen in de mensen.

Ida Vos – Dansen op de brug van Avignon
Leopold, 1989, 146 bladzijden, 10+
Omdat Rosa een joods meisje is, zijn er voor haar tijdens de Tweede Wereldoorlog bijna geen leuke dingen meer te doen. Alleen haar viool en haar dromen helpen als ze bang is.

Ida Vos – Witte zwanen, zwarte zwanen
Leopold, 1992, 186 bladzijden, 10+
Voor Eva, een Joods meisje, en haar familie wordt het leven steeds moeilijker als in 1940 de Duitsers Nederland bezetten.

Ida Vos – De sleutel is gebroken
Leopold, 1996, 134 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Eva en Lisa moeten in de Tweede Wereldoorlog onderduiken voor de Duitsers omdat ze Joods zijn. Nergens lijken ze veilig; bovendien raken ze ook hun ouders kwijt. Vervolg op: Witte zwanen, zwarte zwanen.

Ida Vos – De lachende engel
Leopold, 2000, 155 bladzijden, 10+
Door een toevallige ontmoeting ontdekt een jongen dat hij in de Tweede Wereldoorlog is geadopteerd. Op zoek naar zijn echte ouders doet hij veel ontdekkingen.

Jacques Vriens – Oorlogsgeheimen
Van Holkema & Warendorf, 2011, 158 bladzijden, illustraties van Henk Kneepkens, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Het dorp in Zuid-Limburg waar de 11-jarige Tuur woont, is bezet door de Duitsers. De dorpskinderen vinden het eerst nog wel spannend, maar ontdekken al snel dat het menens is. De grote mensen houden van alles geheim en zelfs Tuurs beste vriendin blijkt een groot geheim te hebben.

Elly de Vries – Duveke
Sjaloom, 2004, 86 bladzijden, 10+
Bij Duveke in huis slapen soldaten in de kamer. Duveke zou daar graag meer over weten. En waarom kunnen haar tante en oom niet zomaar over straat? Het is oorlog, dat heeft ze wel begrepen. Maar waarom willen de grote mensen haar zo weinig vertellen?

Anna en Wouter Woltz – Post uit de oorlog
Leopold, 2006, 155 bladzijden, 10+
Op de zolder van hun nieuwe huis in Amsterdam vindt Danja een oude brief. Die is geschreven door een zekere Willem, in de Tweede Wereldoorlog. Danja schrijft Willem een brief en tot haar verbazing krijgt ze een brief terug. Ze blijven elkaar schrijven, maar na de oorlog komt er een abrupt einde aan de briefwisseling.

Anna Woltz – Ik kan nog steeds niet vliegen
Leopold, 2012, 176 bladzijden, 10+
De oorlog is voorbij. De zieligste en magerste kinderen mogen een zomer lang naar Denemarken, om aan te sterken bij boeren thuis waar genoeg te eten is. Luuk en Ida zijn twee van de vijfhonderd kinderen die in volle bussen naar vreemde gezinnen worden gebracht. Dit is het verslag van hun zomer.

 

Toevoeging: boeken uit 2014 & 2015

Joukje Akveld – Een aap op de wc: een dierentuin in oorlogstijd
Hoogland & Van Klaveren 2015, 118 bladzijden, illustraties van Martijn van der Linden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Alle dieren van de dierentuin, waaronder chimpansee Phientje en neushoorn Kali, gaan verhuizen. Maar dan breekt de Tweede Wereldoorlog uit en wordt Rotterdam gebombardeerd. Waargebeurd verhaal met o.a. kleurenillustraties.

Gisette van Dalen – Oorlog in Katwijk
Den Hertog 2015, 108 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Mark wil met zijn vriend Luuk op school een presentatie wil geven over Katwijk in de Tweede Wereldoorlog. Maar zijn opa wil er niets over vertellen. En dan blijken veel mensen geheimen met zich mee te dragen.

Jan van den Dool – Met niemand over praten!
Kwintessens 2014, 100 bladzijden, illustraties van Roelof van der Schans, 10+
Het is winter 1944. Nico en Janke beleven tijdens de oorlog spannende avonturen. Maar hoe het precies zit met die oorlog wil niemand hen vertellen.

Beene Dubbelboer – Geheim verzet: Tweede Wereldoorlog, twee vrienden, verraad
Kluitman 2015, bewerkt door Bies van Ede, oorspronkelijk uit 1964, 192 bladzijden, 10+
De vrienden Geert en Wim wonen in een klein Drents grensdorp. Door hun vindingrijkheid zien ze kans een belangrijk steentje bij te dragen in het verzet tegen de Duitse bezetters tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Lieke van Duin & Truus Huizenga – Dromen van vrijheid
Leopold 2015, 188 bladzijden, 10+
Marja woont in Nederlands-Indië. Tijdens de Tweede Wereldoorlog worden de Japanners er de baas. Marja’s vader wordt afgevoerd naar een kamp. Maar ook de rest van het gezin komt in een kamp terecht.

Joan van Esveld – Verdwenen in het niets
Bornmeer 2014, 60 bladzijden, illustraties van Tom van Dun, 10+
Louise en Ben moeten een werkstuk maken over een gebeurtenis uit de Tweede Wereldoorlog. Ze krijgen het verhaal te horen over Frits Loep, die in 1943 door de Duitsers is doodgeschoten. Maar zijn lichaam is nooit gevonden.

Gerbrand Fenijn – In de greep van de vijand
Den Hertog 2015, 94 bladzijden, 10+
Tijdens de Tweede Wereldoorlog logeren Lars en Olga bij hun opa in Denemarken. Als ze terug naar huis willen, naar Zweden, belanden ze bij een oom en tante die met de Duitsers willen samenwerken.

Jens Christian Grøndahl – Mijn oma’s verhaal
Boekerij 2014, 108 bladzijden, illustraties van Lars Gabel, vertaald door Bernadet Custers, 10+
Als Nina op bezoek is bij oma Gladys, hoort ze wat er tijdens de Tweede Wereldoorlog met de Deense joden is gebeurd. Oma heeft nooit meer iets van haar jeugdvriendin gehoord. Kan Nina daar iets aan veranderen?

Jan Heerze – Nergens meer veilig
Leopold 2014, 160 bladzijden, 10+
Arnhem, september 1944. De stad ligt onder vuur. Maaike (12) vlucht met haar moeder, broertje en klasgenoot Jelle vanuit hun schuilkelder naar opa. Hij werkt in Burgers’ Dierenpark. Zullen ze daar veilig zijn?

Judith Janssen – Verraad in Haarlem
Mozaïek Junior 2014, 168 bladzijden, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
Teun woont tijdens de oorlog in Haarlem. Hij ontdekt dat zijn vriend samen met de familie Ten Boom onderduikers helpt. Teun wil graag meedoen, maar is hij wel zo’n held?

Henriette Kan – Wie is Catharina?
Elikser 2014, 196 bladzijden, 10+
Marleen start samen met haar vriendin Elske een datingbureau voor groep acht. Zo ontmoet ze een leuke jongen. Maar dan gebeuren er allerlei vreemde dingen die met de Tweede Wereldoorlog te maken lijken te hebben.

Martine Letterie – Eenzaam in de oorlog
Leopold 2015, 184 bladzijden, 10+
Eddy van Thijn is ziekelijk, maar moet in 1944 toch met zijn moeder naar concentratiekamp Westerbork. Het is het begin van een lange reis tussen onderduikadressen. Verhaal gebaseerd op de oorlogsherinneringen van de bekende politicus en oud-burgemeester Ed van Thijn.

Janny van der Molen – Buiten is het oorlog: Anne Frank en haar wereld
Ploegsma 2013, 180 bladzijden, illustraties van Martijn van der Linden, 10+
Kennismaking met het Joodse meisje Anne Frank, dat tijdens de Tweede Wereldoorlog moest onderduiken. Verhaal via tien thema’s met tussendoor informatie over de Jodenvervolging e.d.

Ria Mourits-den Boer – Oorlog: angst en spanning in het onderduikerskamp ‘Pas Op’
Gebr. Koster 2014, 100 bladzijden, illustraties van Roelof van der Schans, 10+
Jozua is 8 jaar als in 1940 de oorlog in Nederland uitbreekt. Als kind uit een Joods gezin dat eerder uit Duitsland naar Den Haag vluchtte, moet hij nu weer verhuizen. Maar ook dan blijkt de rust van korte duur.

Jenny van der Toorn – Tabak in de tuin: mijn jeugd in de oorlog
eigen beheer 2014, 102 bladzijden, 10+
Jenny was 6 jaar toen de Tweede Wereldoorlog uitbrak. Zij vertelt hoe ze, samen met het gezin, naar haar grootouders vluchtte en over het dagelijkse leven toen.

David Walliams – Opa vlucht
Clavis 2016, 398 bladzijden, illustraties van Tony Ross, vertaald door Roger Vanbrabant, 10+
Bekijk alle recensie(s) over dit boek
De opa van Jack was gevechtspiloot in de Tweede Wereldoorlog. Opa is nu aan het dementeren en Jacks ouders willen hem opsluiten in een verzorgingshuis. Maar daar zijn Jack en opa het niet mee eens.

Bert Wiersema – De ontdekking van de verborgen oorlogsbrief (Iris en Koos 13)
Columbus 2015, 94 bladzijden, 10+
Koos heeft een doos met oude boeken gekregen. In een van de boeken zit een schatbrief van een Joodse man uit de Tweede Wereldoorlog. Koos en Iris gaan op onderzoek uit.

Alex Woolf – Kinderen van de holocaust
Ars Scribendi 2014, 48 bladzijden, 10+
‘Mijn broer en ik konden niet naar school en het enige vermaak was een beetje wandelen. Het was ongelofelijk hoeveel dode mensen je op de straten zag liggen’. Via dit soort uitspraken van joodse kinderen lees je hoe ze werden vervolgd in de Tweede Wereldoorlog.

 

Waar vind ik meer informatie?

website van Entoen (geschiedeniscanon) – venster Anne Frank, De Tweede Wereldoorlog, Indonesië
website van Jeugdbieb – zoeken bij onderwerp op “Tweede Wereldoorlog”
website van schrijfster Martine Letterie met filmpjes over WO II
website van het project Vergeten oorlog

 

Andere bijdragen over de Tweede Wereldoorlog

 

Voor dit overzicht heb ik gezocht op de website van Leesplein (zoekwoord: Tweede Wereldoorlog), website van Boek en Jeugdgids (zoekwoord: Tweede Wereldoorlog), de website van Bibliotheek Rotterdam (zoekwoord: Tweede Wereldoorlog) en en het Centraal Bestand Kinderboeken. Samenvattingen komen van deze websites.

 

 

Koop een boek

De leukste plek om een boek te kopen is in een (kinder)boekwinkel. Als je toch online wilt kopen kun je dat doen via een link hieronder. Dan krijg ik daar een percentage van en ondersteun je mijn website. Voor jou blijft de prijs hetzelfde! Alvast bedankt!
bol.com, bruna.nl

 

Laatst bijgewerkt: 26 april 2016

 

Laat een reactie achter